Zmiany dla Polskiej Strefy Inwestycji - zapowiedź projektu zmian w ustawie o wspieraniu nowych inwestycji

31 marca 2026 r. opublikowano informacje o planowanej nowelizacji ustawy o zmianie ustawy o wspieraniu nowych inwestycji, przygotowany przez Ministerstwo Finansów i Gospodarki. Sam projekt nowelizacji nie został jeszcze opublikowany. Zapowiadana zmiana przepisów stanowi odpowiedź na wnioski z przeglądu funkcjonowania Polskiej Strefy Inwestycji i ma na celu zwiększenie efektywności oraz atrakcyjności systemu wsparcia inwestycji w Polsce.

Dlaczego zmiany są potrzebne

Dotychczasowe funkcjonowanie Polskiej Strefy Inwestycji (PSI) potwierdziło skuteczność tego instrumentu w przyciąganiu inwestycji i tworzeniu miejsc pracy, głównie w obszarze małych i średnich przedsiębiorców. Jednocześnie analiza wykazała obszary wymagające doprecyzowania lub poprawy, w szczególności w zakresie:

• zasad ustalania dochodu zwolnionego z podatku przy reinwestycjach i weryfikacji koncepcji “ścisłych powiązań”
• dostosowania systemu PSI z uwagi na wygaszenie Specjalnych Stref Ekonomicznych (SSE) z końcem 2026 r.

Ministerstwo zwróciło również uwagę na coraz liczniejsze wygaszenia i uchylenia wydanych DoW. Projektowana nowelizacja ma na celu odwrócenie tego niepokojącego trendu i utrzymanie konkurencyjności Polski, jako atrakcyjnej lokalizacji nowych inwestycji oraz zapewnienie większej pewności prawnej dla przedsiębiorców w obszarze rozliczania pomocy w formie zwolnienia podatkowego.

Kluczowe propozycje zmian

Zapowiedź projektu nowelizacji przewiduje szereg istotnych modyfikacji, w tym:

• wydłużenie okresu obowiązywania decyzji o wsparciu do 20 lat dla wszystkich obszarów, co ma umożliwić pełniejsze wykorzystanie dostępnej pomocy publicznej,
• odejście od koncepcji „ścisłych powiązań” przy ustalaniu dochodu zwolnionego z reinwestycji i objęcie zwolnieniem wszystkich dochodów generowanych przez istniejący zespół składników majątkowych, o ile działalność jest prowadzona w ramach tego samego kodu PKWiU,
• odroczenie momentu korzystania ze zwolnienia podatkowego przy reinwestycjach do czasu zakończenia inwestycji,
• zmiany w zakresie warunku zatrudnienia w związku z realizacją nowej inwestycji w przypadku, gdy kosztami kwalifikowanymi są jedynie koszty inwestycji,
• wprowadzenie obowiązku uzyskania opinii Szefa KAS w zakresie wysokości dochodu zwolnionego na podstawie decyzji o wsparciu,
• uregulowanie zasad funkcjonowania Elektronicznej Platformy PSI (ePSI), która ma usprawnić proces wnioskowania, zmiany i wygaszania decyzji oraz monitoring efektów wsparcia,
• doprecyzowanie definicji i obowiązków zarządzających obszarem, w tym po wygaszeniu SSE.

Co to oznacza dla przedsiębiorców - komentarz PwC

Planowane zmiany mogą istotnie wpłynąć na sposób planowania i rozliczania inwestycji objętych decyzją o wsparciu. Z jednej strony zwiększają one atrakcyjność PSI, szczególnie dla dużych projektów i reinwestycji, z drugiej - wprowadzają nowe elementy kontrolne i formalne, które będą wymagały odpowiedniego przygotowania i raportowania.

• Wydłużenie okresu obowiązywania DOW do 20 lat

Pozytywnie należy ocenić zapowiedź wydłużenia okresu obowiązywania decyzji o wsparciu do 20 lat – jest to istotna zmiana z uwagi na funkcjonującą już obecnie zasadę uruchamiania zwolnienia podatkowego dopiero po zakończeniu inwestycji. Wydłużenie tego okresu pozwoli inwestorom na pełniejsze skonsumowanie limitu zwolnienia podatkowego wygenerowanego w toku inwestycji. Obecnie bowiem inwestorzy miewają problem z konsumpcją całego zwolnienia z uwagi na wahania poziomu dochodowości swojej działalności lub generowanie straty podatkowej w pierwszych okresach po inwestycji. Z niecierpliwością oczekujemy projektu regulacji w tym zakresie, bo istotne jest, czy zasada ta będzie obowiązywać wyłącznie do decyzji wydawanych po wejściu w życie znowelizowanych przepisów, czy będzie rozciągnięta na już wydane decyzje o wsparciu celem wyrównania zasad dla wszystkich beneficjentów PSI.

• Warunek zatrudnienia

Bardzo obiecujące są też zapowiedzi zmian w obszarze warunku tworzenia nowych miejsc pracy i utrzymania zatrudnienia. Przy obecnej niskiej stopie bezrobocia w Polsce, a także powszechnych trendach inwestycji prowadzonych w oparciu o rozwiązania robotyzacyjne oraz automatyzujące procesy produkcyjne, utrzymywanie wyśrubowanych warunków w zakresie zatrudnienia jest już reliktem minionego systemu Specjalnych Stref Ekonomicznych, które były remedium na stan gospodarki Polski w latach 90 XX w. Obecnie kryteria zatrudnienia obowiązujące w reżimie PSI odstraszają nowych inwestorów albo są najczęstszym powodem wniosków o wygaszenie decyzji o wsparciu z uwagi na trudności w realizacji tych zobowiązań. Tu też kluczowe znaczenie dla ostatecznej oceny zmian w tym obszarze będzie miało brzmienie przepisów, dlatego z niecierpliwością oczekiwana jest publikacja projektu przepisów. W dyskutowanych kierunkach nowelizacji obszaru PSI pojawiał się pomysł całkowitego odejścia od obowiązku utrzymywania zatrudnienia, niemniej ogłoszona zapowiedź nie wskazuje na ten kierunek zmian. Brak odejścia od wymogu tworzenia i utrzymywania zatrudnienia w przygotowywanej nowelizacji będzie skutkował dalszym odstraszaniem nowych inwestycji i wygaszaniem już wydanych decyzji.

• Odejście od podejścia projektowego w obszarze rozliczeń podatkowych

Nowelizacja zapowiada także koniec problemów dla inwestorów uzyskujących decyzję o wsparciu na reinwestycje w obszarze ustalania dochodu zwolnionego. Bowiem niezależnie czy dochód będzie generowany dzięki zastosowaniu infrastruktury będącej efektem inwestycji czy też dotychczasowej istniejącej w zakładzie przed inwestycją, ze zwolnienia będzie korzystać dochód generowany przez cały zakład o ile dochód ten będzie wpisywać się w kody PKWiU wpisane w decyzję o wsparciu i teren całego zakładu będzie wskazany w decyzji. W tym zakresie oczekujemy także na projekt regulacji bowiem nie jest jasne na ile te zasady będą działać wstecz. Niemniej jednak zmiana ta znacząco ułatwi inwestorom proces rozliczeń podatkowych.

• Moment uruchomienia prawa do zwolnienia

Nie do końca jasna jest zapowiedź w zakresie odroczenie momentu korzystania ze zwolnienia określonego w DoW do czasu zakończenia inwestycji w przypadku reinwestycji. Bowiem już obecnie funkcjonują odpowiednie przepisy pozwalające na efektywne uruchomienie zwolnienia podatkowego z miesiącem, w którym upływa termin zakończenia inwestycji. Obecnie zasada ta dotyczy wszystkich typów inwestycji przemysłowych, zarówno związanych z utworzeniem nowego zakładu jak i reinwestycjami w istniejącym zakładzie. Jeśli projekt przepisów pójdzie w kierunku wyłączenia z tej zasady w odniesieniu do inwestycji polegających na budowie nowego zakładu i inwestorzy w tym zakresie będą zobowiązaniu do ustalania wyniku zwolnionego od momentu uruchomienia ponoszenia kosztów inwestycji, w praktyce będzie to oznaczać rozpoznawanie straty jaka najczęściej pojawia się w toku inwestycji jako straty z działalności zwolnionej, której nie można rozliczać z przyszłymi dochodami (strata ekonomiczna). Obecnie do zakończenia inwestycji podatnicy działają na zasadach ogólnych i strata generowana w okresie inwestycji może być potencjalnie rozliczana z przyszłymi dochodami. W efekcie zmiana ta może mieć ostatecznie negatywne konsekwencje dla inwestorów.

• Opinia Szefa KAS

Najwięcej wątpliwości budzi kwestia obowiązku uzyskania opinii od Szefa KAS w procesie wydawania decyzji o wsparciu. Zgodnie z zapowiedzią celem tej opinii będzie prawidłowe i jednolite stosowanie przepisów dotyczących zwolnienia podatkowego. Jak w praktyce będzie to realizowane i co będzie analizowane przez KAS? Nie zostało to jak dotąd doprecyzowane. Obawiamy się, że dodatkowy element administracyjny spowoduje wydłużenia procedury wydawania decyzji o wsparciu. Zakładamy także, że wymusi to na inwestorach odpowiednie zaplanowanie inwestycji w każdym detalu, z uwzględnieniem wpływu zapisów dokumentacji aplikacyjnej i samej decyzji na przyszłe rozliczenia podatkowe.

• Platforma ePSI

Zgodnie z zapowiedzią nowelizacji zostanie wprowadzony system rejestrowy dla wydawanych decyzji o wsparciu – tzw. Elektroniczna Platforma Polskiej Strefy Inwestycji (ePSI). Nowe narzędzie ma usprawnić i zautomatyzować procesy związane z wnioskowaniem o DoW, a jednocześnie umożliwiać procedury dotyczące ich wygaszanie lub zmiany. Kluczowe znaczenie będzie jednak miało to, czy nowy system przełoży się nie tylko na formalne usprawnienie obiegu dokumentów, lecz także na realne zwiększenie przepustowości postępowań – w szczególności w zakresie procedur zmiany decyzji o wsparciu. W praktyce bowiem postępowania dotyczące zmian DoW potrafią trwać nawet pół roku lub dłużej, a przedsiębiorcy są wielokrotnie wzywani do uzupełniania wniosków, często w zakresie kwestii, które mogłyby zostać zweryfikowane już na etapie ich składania. Jeżeli ePSI umożliwi lepszą walidację formalną wniosków, większą transparentność statusu sprawy oraz bardziej efektywną komunikację z Ministerstwem, może to istotnie skrócić czas trwania procedur. Z perspektywy przedsiębiorców istotne jest bowiem nie tylko sprawne wydawanie nowych decyzji o wsparciu, lecz również możliwość szybkiego i efektywnego dostosowywania ich treści do dynamicznie zmieniających się realiów biznesowych.

Co dalej? Harmonogram prac nad nowelizacją

Czekamy obecnie na publikację projektu przepisów. Projekt nowelizacji ma trafić pod obrady Rady Ministrów i być przyjęty w II lub III kwartale 2026 r. Nie jest na ten moment pewne czy proponowane nowe regulacje będą mieć zastosowanie wyłącznie do nowych decyzji, czy także do tych już wydanych przed wejściem w życie nowelizacji. To dobry moment, aby przedsiębiorcy już teraz przeanalizowali wpływ planowanych zmian na realizowane i planowane inwestycje i odpowiednio przygotowali się do rozliczenia zwolnienia podatkowego.