Polska otrzyma rekordowe wsparcie w ramach IV edycji Funduszy Norweskich i Europejskiego Obszaru Gospodarczego. To środki, które znacząco przyczynią się do rozwoju innowacji, lokalnych społeczności, kultury oraz zielonej transformacji kraju.
Poprzednia edycja Funduszy Norweskich (2014–2021) była dużym sukcesem – Polska, jako największy beneficjent, uzyskała 809,3 mln euro (ok. 3,5 mld zł) i zrealizowano niemal 1800 projektów w 13 różnych programach. Działania te objęły szerokie spektrum – od badań naukowych i nowych technologii, przez ochronę środowiska, edukację i kulturę, po wzmacnianie społeczeństwa obywatelskiego. Co warte podkreślenia, aż 683 projekty odbyły się we współpracy z partnerami z Norwegii, Islandii lub Liechtensteinu, co sprzyjało międzynarodowej wymianie doświadczeń i budowaniu trwałych partnerstw.
Czym są Fundusze Norweskie?
To mechanizm finansowy, dzięki któremu trzy państwa spoza UE – Norwegia, Islandia i Liechtenstein – wspierają rozwój społeczno-gospodarczy 15 krajów Unii (w tym Polski). W zamian za dostęp do wspólnego rynku UE kraje te przekazują bezzwrotne granty, zarządzane we współpracy z rządami państw beneficjentów. Dla Polski Fundusze Norweskie są zatem dodatkowym, pozabudżetowym źródłem finansowania ważnych inicjatyw publicznych i prywatnych.
Rekordowa pula dla Polski.
W kwietniu 2025 r. podpisano umowę (Memorandum of Understanding) określającą zasady IV edycji Funduszy Norweskich i EOG. Polska otrzyma około 4 miliardów złotych (925 mln euro) – najwięcej spośród wszystkich beneficjentów.
Na co zostaną przeznaczone środki?
Z prawie 4 mld zł dofinansowania, około 3,3 mld zł posłuży realizacji ośmiu programów tematycznych. Wsparcie trafi zarówno na projekty B+R i, rozwój regionalny miast i mniejszych miejscowości, jak i na priorytety związane z zieloną gospodarką – w postaci dedykowanych programów dla przedsiębiorstw. Nie zabraknie kontynuacji wsparcia dla obszarów sprawiedliwości, bezpieczeństwa wewnętrznego czy kultury, które również otrzymają znaczące środki.
W grudniu potwierdzono, że w pierwszej w kolejności, bo już w I połowie 2026 roku Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) ogłosi nabór wniosków na projekty związane z inwestycjami w technologie przyjazne środowisku z alokacją 236 mln zł! W ramach oceny wniosków premiowane będą przede wszystkim:
- Partnerstwo z Norwegią: Realizacja projektu w partnerstwie z podmiotem z Norwegii będzie wysoce premiowana punktowo. Już na etapie składania wniosku należy przedstawić list intencyjny potwierdzający współpracę. Przykładowo, partner norweski może odpowiadać za wspólne opracowywać i udoskonalać technologię, testowanie finalnego produktu/usługi w warunkach rzeczywistych, wykonywanie demonstratorów, czy uczestniczyć procesie dystrybucji.
- Innowacyjność na skalę kraju: Poziom innowacyjności wymagany w konkursie to min. krajowy, innowacja na skalę europejską lub światową będzie dodatkowo premiowana.
- Gotowość inwestycyjna do realizacji inwestycji: Posiadanie decyzji środowiskowej oraz wszystkich niezbędnych pozwoleń na budowę
- Rozwiązania GOZ i OZE: Preferowane będą projekty rozwijające gospodarkę obiegu zamkniętego oraz wdrażające odnawialne źródła energii.
W ramach Funduszy Norweskich możliwe jest uzyskanie finansowania na realizację kompleksowych inwestycji, takich jak budowa nowej hali produkcyjnej wyposażonej w instalacje OZE. Przykładowy beneficjent, korzystając z tego wsparcia, wdrożył w nowym obiekcie innowacyjny proces produkcyjny, polegający na wykorzystaniu odpadów produkcyjnych dzięki zakupowi zautomatyzowanej linii produkcyjnej.
WAŻNE! W kontekście kosztów kwalifikowanych, program dopuszcza dofinansowanie do robót budowlanych, takich jak budowa lub rozbudowa fabryk – co stanowi rzadkość w aktualnych programach grantowych. Dofinansowanie na zakup maszyn i urządzeń będzie obejmować wyłącznie maszyny i urządzenia wykorzystujące technologie niezwiązane z paliwami kopalnymi, z pewnymi wyjątkami które należy każdorazowo skonsultować. Na podstawie poprzedniej edycji, wartość wsparcia dla pojedynczego projektu wynosiła ok. 3 mln zł.
Komentarz PwC
Eksperci ds. pozyskiwania funduszy zwracają uwagę, że nabory w ramach Funduszy Norweskich są bardziej przystępne niż popularne dotąd konkursy, takie jak Kredyt Ekologiczny. Oferują one nie tylko uproszczony proces aplikacyjny, lecz także unikalną możliwość sfinansowania budowy lub rozbudowy zakładu produkcyjnego – co rzadko spotykane jest w innych programach dotacyjnych. Mimo konkurencyjności, dobrze przygotowany projekt, zgodny z założeniami programu i poparty solidną dokumentacją, ma realne szanse na uzyskanie znaczącego wsparcia. Przedsiębiorcy powinni już teraz rozpocząć prace nad koncepcją projektu, zadbać o partnerów oraz zgromadzić wszystkie wymagane dokumenty. Wcześniejsze przygotowanie zdecydowanie zwiększa szanse na otrzymanie środków. Fundusze Norweskie 2026 to wyjątkowa szansa, która może być szczególnie atrakcyjna dla firm poszukujących możliwości inwestycji w rozwój infrastruktury – warto ją wykorzystać, nasz zespół State Aid chętnie omówi Państwa projekt podczas bezpośredniego, niezobowiązującego spotkania.
Uwaga: Wszelkie zawarte w niniejszej publikacji informacje mają charakter orientacyjny – publikacja nie może stanowić jedynej podstawy podejmowanych działań. Przed podjęciem jakichkolwiek działań należy zasięgnąć fachowej porady. Wybrane informacje zamieszczone w niniejszej publikacji bazują na materiałach PARP dot. nowej perspektywy finansowej oraz naborów z poprzedniej perspektywy.
Autorzy:
