Choć instrument ma w nazwie „kredyt”, jego kluczowym elementem jest bezzwrotne wsparcie inwestycji. Przedsiębiorca finansuje przedsięwzięcie kredytem inwestycyjnym, natomiast premia BGK przeznaczona jest na spłatę części jego kapitału.
29 października 2026 r. rusza nabór w ramach działania FENG.02.33 Kredyt na wytwarzanie produktów podwójnego zastosowania. Instrument ten skierowany jest do mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw planujących inwestycje produkcyjne związane z wytwarzaniem produktów podwójnego zastosowania. Budżet konkursu wynosi 400 mln zł, a wnioski będzie można składać do 28 stycznia 2027 r.
Co istotne, jest to wsparcie inwestycyjne, produkt nie musi być wynikiem własnych prac B+R ani stanowić innowacji na poziomie wymaganym w typowych konkursach badawczo-rozwojowych. Instrument służy rozwojowi zdolności produkcyjnych. Punktem wyjścia jest produkt gotowy do wytwarzania, którego produkcja może zostać uruchomiona lub zwiększona po realizacji zaplanowanej inwestycji, bez konieczności prowadzenia dalszych prac B+R. Wnioskodawca musi natomiast posiadać prawa umożliwiające produkcję i komercjalizację produktu. Innowacyjność może zwiększyć punktację projektu, ale nie jest warunkiem uzyskania wsparcia.
Gotowy produkt, inwestycja w produkcję
Kredyt odpowiada przede wszystkim na potrzeby przedsiębiorstw, które dysponują już gotowym produktem lub rozwiązaniem technologicznym i chcą przejść do jego produkcji albo zwiększyć dotychczasowe zdolności produkcyjne. Projekt może dotyczyć m.in. utworzenia nowego zakładu, zwiększenia zdolności produkcyjnych istniejącego zakładu, rozpoczęcia produkcji nowych produktów albo zasadniczej zmiany procesu produkcyjnego.
Dual-use, czyli nie tylko sektor obronny
Produkty dual-use to produkty, w tym oprogramowanie i technologie, które mogą być wykorzystywane zarówno do celów cywilnych, jak i wojskowych. Nie chodzi więc wyłącznie o uzbrojenie czy wyroby przeznaczone tylko dla sektora obronnego.
Zakres instrumentu obejmuje m.in. rozwiązania związane z:
- materiałami specjalnymi i kompozytowymi,
- przetwarzaniem materiałów,
- robotyką i automatyką,
- elektroniką i telekomunikacją,
- urządzeniami pomiarowymi i testowymi,
- czujnikami, laserami, nawigacją i awioniką,
- aeronautyką, kosmonautyką i systemami napędowymi.
Instrument wspiera szeroki katalog produktów i technologii podwójnego zastosowania. W dokumentacji konkursowej wskazano m.in. określone wyroby i laminaty kompozytowe, roboty i manipulatory, obrabiarki wykorzystujące sterowanie numeryczne, urządzenia do obróbki przyrostowej elementów metalowych, wybrane produkty elektroniczne i mikrofalowe, systemy pomiarowe, a także rozwiązania związane z aeronautyką, kosmonautyką i systemami napędowymi. Są to przykłady obrazujące różnorodność rozwiązań, które mogą zostać objęte wsparciem, a nie zamknięty katalog branż czy przedsiębiorców.
Tym samym o możliwości ubiegania się o wsparcie nie przesądza przy tym sama branża ani profil działalności firmy. Kluczowy jest konkretny produkt, którego wytwarzania ma dotyczyć inwestycja, oraz jego zgodność ze szczegółowymi warunkami określonymi w dokumentacji.
Od nieruchomości po linię produkcyjną
Minimalna wartość wydatków kwalifikowalnych projektu wynosi 2 mln zł, natomiast maksymalna to równowartość 50 mln euro.
Dofinansowanie może obejmować:
- zakup gruntu lub nieruchomości, z wyłączeniem lokali mieszkalnych,
- zakup maszyn, urządzeń i innych środków trwałych,
- roboty i materiały budowlane,
- zakup patentów, licencji, know-how oraz innych praw własności intelektualnej.
W praktyce projekt może więc obejmować np. zakup lub dostosowanie hali, budowę linii technologicznej, instalację robotów przemysłowych, nabycie urządzeń CNC, utworzenie stanowisk pomiarowych i testowych albo zakup technologii niezbędnej do rozpoczęcia produkcji.
Poziom dofinansowania zależy od lokalizacji inwestycji i wielkości przedsiębiorstwa. Może wynieść od 25% do 70% kosztów kwalifikowalnych.
Przykładowo, w województwach lubelskim, podkarpackim, podlaskim, świętokrzyskim i warmińsko-mazurskim poziom pomocy wynosi:
- 70% dla mikro- i małych przedsiębiorstw,
- 60% dla średnich przedsiębiorstw.
Kredyt w nazwie, bezzwrotna premia w mechanizmie
Kredyt na wytwarzanie produktów podwójnego zastosowania łączy finansowanie bankowe z dotacją. Kredyt inwestycyjny zapewnia środki na realizację inwestycji, natomiast bezzwrotna dotacja, udzielana w formie premii BGK, przeznaczona jest na spłatę części kapitału kredytu. W praktyce oznacza to, że przedsiębiorca nie spłaca części kredytu odpowiadającej przyznanej dotacji, a jedynie pozostałą część zobowiązania zgodnie z warunkami umowy z bankiem.
O atrakcyjności instrumentu nie przesądza przy tym wyłącznie możliwy poziom dofinansowania. Równie ważne jest to, że wsparcie może umożliwić firmom przejście od gotowego produktu do jego rzeczywistej produkcji na większą skalę. Dotyczy to nie tylko przedsiębiorstw już obecnych w sektorze obronnym, lecz także firm działających na rynku cywilnym, których technologie, materiały lub urządzenia mogą mieć również zastosowanie wojskowe.
Punktem wyjścia do oceny projektu powinno być zatem sprawdzenie trzech elementów: czy produkt wpisuje się w zakres dual-use, czy jest gotowy do wytwarzania bez dalszych prac B+R oraz czy planowana inwestycja rzeczywiście prowadzi do uruchomienia lub zwiększenia jego produkcji. To właśnie połączenie gotowego produktu, konkretnej potrzeby inwestycyjnej i odpowiedniego modelu finansowania będzie miało kluczowe znaczenie dla możliwości wykorzystania nowego instrumentu.
Autorzy:
